Rusya ile uzun süredir devam eden doğalgaz fiyatlarının pazarlığı konusu sonuçlandı. Enerji Bakanı Taner Yıldız, Rus enerji şirketi Gazprom’dan %10.25 oranında bir indirim elde ettiklerini açıkladı. İndirim, Gazprom Export CEO ismi Elena Burmistrova’nın da katılım gösterdiği bakanlıkta yapılan toplantı kapsamında belirlendi.

Türkiye, Rus Gazprom’dan yılda 30 milyar metreküp kadar doğalgaz ithal etmekte. Kamu şirketi olan BOTAŞ’ın Gazprom ile uzun süredir devam ettiği görüşmeleri ise geçtiğimiz günlerde Ankara’da devam ediyordu. Enerji Bakanlığı’nda düzenlenen görüşmeler, Gazprom Başkan Yardımcısı Alexander Medvedev ile Gazprom Export CEO’su Elena Burmistrova’nın katılımı ile gerçekleşirken, BOTAŞ’ın ithal etmiş olduğu yılda 20 milyar metreküplük doğalgaza %10.25 oranında indirim yapılması konusunda uzlaşma yakalandı. BOTAŞ, müzakerelere başlandığı ilk dönemde Rusya’dan %15 indirim istemişti. Gazprom teklif karşısında yalnızca %6 oranında indirim uygulayabileceklerini söylemişti. Fiyat müzakerelerinde “Türk Akımı” doğalgaz boru hattı projesinin de etkisi büyük oldu.

İndirim Vatandaşın Cebine Yansımıyor

Enerji Bakanı Yıldız, Rus enerji şirketi Gazprom ile sonuçlanan görüşmeleri kapsamında doğalgaz fiyatlarındaki %10.25’lik indirimin vatandaşa yansıyamayacağını da belirtti. Yıldız, bu indirimin kurdaki dalgalanmalar ve artış sebebiyle tüketicilere yansımasının zor olduğunu belirterek, “Gazprom ile gerçekleştirdiğimiz ve %10.25 oranında indirimi sağlayabildiğimiz durum, dolar ile alarak TL ile satışını gerçekleştirdiğimizden dolayı vatandaşlar bu durumdan yararlanamayacaklar.” dedi. BOTAŞ indirim ile birlikte kendilerinin önceki dönemlerde yaşadıkları zararı karşılayabileceklerini söyledi. Hazine, gümrük ve maliyeye olan borçların da bu yöntem ile kapatılabileceğini vurguladı.

Fiyatlar Düşmeye Devam Edebilir

Petrol fiyatlarındaki önlenemez düşüşün doğalgaz fiyatlarına da yansıması bekleniyor. Türkiye’nin doğalgaz anlaşmalarında etkin rol oynayan iki unsurdan birisi petrol ve fiyatları iken, diğeri ise dolar kuru oluyor. Doğalgaz anlaşmaları formülleri kapsamında fiyatlar geçen 6 ile 9 aylık girdi maliyetlerine göre her yıl olmak üzere Ocak, Nisan, Temmuz ve Ekim aylarında tekrar belirleniyor. BOTAŞ’ın elindeki kontrat kapsamında ise düşen petrol fiyatlarından sonra 1000 metreküp Rus gazının fiyatları yılın ilk dönemlerinde 340, ikinci dönemlerinde 285, üçüncü dönemlerinde ise ortalama 200 dolar seviyesine kadar düşmesi bekleniyor. Fakat bu tahminler henüz bir netlik kazanmış değil. Ayrıca petrol fiyatlarının artması ya da yükselmesi durumunda bu rakam aralıklarının da farklılıklar gösterebileceği söyleniyor. Doğalgaz sektöründeki uzmanlar ise taşıma bedeli gibi faktörler göz önünde bulundurulduğu takdirde gaz fiyatlarının yıl sonuna doğru 223 dolar civarına kadar gerileyebileceğini söylüyorlar. 200 dolar olarak belirlenen tahminler konusunda da “Mümkün olabilir” diyorlar.

Uygun Fiyatlı Gaza Kur ve İran Gazı Engel Oluyor

Türkiye, Gazprom’dan doğalgaz alan Almanya ile birlikte en büyük iki ülke olarak yer alıyor. Rusya’nın yapmış olduğu mevzu bahis indirim kapsamında görüşülen doğalgaz sektörünün temsilcilerine, indirimin vatandaşa hangi sebeplerden dolayı yansıtılmadığı sorulduğu zaman, “Türkiye’nin doğalgaz konusunda yararlandığı tek tedarikçisi Rusya değil. İran, Azerbaycan, Cezayir ve Nijerya’da Türkiye’nin gaz aldığı ülkeler arasında yer alıyor. İran’dan elde edilen 10 milyar metreküp doğalgaz daha pahalı. İran gazı ile ilgili sonuçlar hala bekleniyor. Ayrıca doların fiyatının artması da sebepler arasında yer alıyor. Doların artması anlaşmalarda muhakkak etkisini gösteriyor. Bu sebeple yalnızca Rusların fiyat indirimine gitmiş olmaları başlı başına iç piyasa üzerinde yansımaya yol açabilecek bir sebep değildir” diyorlar.

Enerji Bakanlığı’nın yapmış olduğu tahminlere göre, Türkiye, 2015 yılında 50.8 milyar metreküp gaz tüketebilir. BOTAŞ, Rusya’dan Batı Hattı ve Mavi Akım boru hatları yolu ile 20 bcm gaz ithal edebilir. İran’dan ve Azerbaycan’dan da 6.6 bcm ithalat yapabilir.

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here